Sporcularda Enerji Gereksinimi

0
2358

Sporcularda Enerji Gereksinimi

Spor yapan bireylerde enerji gereksinmesi sporcunun yaşına, boyuna, kilosuna, yaptığı sporun yoğunluğu süresi ve sıklığına bağlı olarak değişmektedir. Bazal metabolizma hızı kişinin bir gün içerisinde vücudunun dinlenme halindeyken harcadığı enerjidir. 50 – 60 kg olan bir kadın sporcunun bazal metabolizma hızı yaklaşık olarak 1200 kcall ile 1400 kcall arasında değişirken 70-90 kg olan erkek sporcuların metabolizma hızı 1700kcall ile 2200kcall arasındadır. Antrenmanın yoğunluğu göz önüne alındığında sporcuların spor için günlük harcadığı enerji 700 ile 2000 kcall arasında olabilir. Kişinin bazal metabolizmasının harcadığı enerjiye ek olarak antrenman esnasında kaybedilen bu enerjinin de dengeli bir şekilde vücuda geri kazandırılması gerekmektedir.

Sporcuların alması gereken enerjinin daha altında beslenmesi performansını etkileyerek müsabakayı kaybetmeye veya antrenman süresini tamamlayamamaya sebep olabileceği gibi kas kayıplarına da yol açacaktır. Çok yoğun enerjili beslenmek ise yağlanmaya sebep olarak vücut kompozisyonunu bozar ve posdür görünüşünü bozar. Ayrıca fazla yağlanma kasların düzgün kullanılamamasına da yol açabilir.

Günlük alınan enerji > Günlük harcanan enerji → VÜCUT AĞIRLIĞINDA ARTMA
Günlük alınan enerji < Günlük harcanan enerji → VÜCUT AĞIRLIĞINDA AZALMA
Günlük alınan enerji = Günlük harcanan enerji → STABİL VÜCUT AĞIRLIĞI

GÜNLÜK ALINMASI GEREKEN ENERJİNİN HESAPLANMASI

ENERJİ GEREKSİNMESİ = BMH + FA + SDA

Bazal Metabolizma Hızı (BMH):
Bu yol ile enerji harcamasının hesaplanmasında genellikle Harris-Benedict formülü kullanılır;
BMH (K için) = 665 + (9.6 x Ağırlık-kg) + (1.8 x Boy-cm) – (4.7 x Yaş-yıl)
BMH (E için) = 66 + (13.7 x Ağırlık-kg) + (5 x Boy-cm) – (6.8 x Yaş-yıl)

Yiyeceklerin Termik Etkisi (SDA) =Termogenez:
Genellikle BMH’nın %10 olarak hesaplanmaktadır.

Fiziksel Aktivite (FA):
Günlük yaşam tarzına ve çalışma durumuna göre fiziksel aktivite belirlenir.

SPOR ÇEŞİTLERİNE GÖRE ENERJİ HARCAMASI

SPOR ÇEŞİDİ                ENJ HARCAMASI (kcal/saat/kg)

BASKETBOL                               8.3
BOKS           ANTREMAN          8.2
MAÇ                       13.2
FUTBOL                                       7. 9
HENTBOL                                    8.3
KOŞU          KROS                       9.8
SPRİNT                  36.0
VOLEYBOL                                   3.0
YÜRÜYÜŞ                                    4.8
YÜZME      SIRT ÜSTÜ             10.1
KURBAĞLAMA        9.7
SERBEST                   9.3

FARKLI SPOR DALLARINDAKİ ELİT SPORCULARIN* ENERJİ GEREKSİNMELERİ

SPOR ÇEŞİDİ Enj Harcaması Ort Ağırlık Enj Gereksinmesi (kcal/kg) (kg) (kcal/gün)
I. DAYANIKLILIK SPORLARI………………………………………………….
► ORTA MESAFE KOŞU 70 70 5400
► MARATON 75 60 5000
► YÜRÜYÜŞ (20-25 km) 80 70 6100

II.DAYANIKLILIK VE KUVVETE DEVAMLILIK GEREKTİREN SPORLAR
► KÜREK (süratli) 75 80 6600
► BİSİKLET 80 70 6200
► YÜZME (200-1500 m) 70 70 5400

III. MÜCADELE SPORLARI……………………………………………………
► BOKS/GÜREŞ 70 75 5800
► JUDO/KARATE vb 70 75 5800

IV.TAKIM (OYUN) SPORLARINDA………………………………………….
► FUTBOL 72 70 5500
► HENTBOL 70 75 5800
► BASKETBOL 68 75 5500
V. KUVVET SPORLARINDA…………………………………………………
► HALTER 75 80 6600
VI. ÇABUK KUVVET SPORLARINDA………………………………………
► KISA KOŞULAR (100-400m) 65 70 5000
► BUZ PATENİ 70 70 5400
► VOLEYBOL 65 70 5300
► JİMNASTİK 63 60 4200

(*) Günde 6-8 s antreman yapan elit sporculara göre hesaplanmıştır.

Bir Cevap Yazın